PATRONAT HONOROWY NAD ZBÓJNICKIM SZLAKIEM

 
PATRONI MEDIALNI NAD PROJEKTEM ZBÓJNICKI SZLAK
Wydawnictwa i Magazyny Turystyczne:










Uczelnie Wyższe: Turystyczne
portale internetowe:

Miasta:
Media:





Regionalne organizacje:
 














Powiaty:
Instytuty turystyki: Izby turystyki:
Euroregiony:
Narodowe Organizacje Turystyczne:
Regionalne Organizacje Turystyczne:

FIRMY



WSPÓŁPRACA
NA ZBÓJNICKIM SZLAKU BEZPIECZEŃSTWO ZAPEWNIAJĄ



OGLĄDAJ NAS W
PISZĄ O NAS










ZBÓJNICKI SKOCZÓW I MUZEUM GUSTAWA MORCINKA

W Skoczowie mieszkał i tworzył Gustaw Morcinek (1891–1963). Do tej pory najbardziej obszernym opracowaniem legend o Ondraszku w polskiej literaturze jest jego powieść historyczna Ondraszek (1953). Morcinek często nawiązywał w swojej twórczości do legend o Ondraszku, począwszy od 1928 roku, gdy wydane zostało opowiadanie O zbójniku śląskim Ondraszku czy Ondraszkowe ostatki oraz bajka dla dzieci Przedziwna historia o zbójniku Ondraszku.

“Wyrosłem w kręgu owej legendy. Matka moja wieczorem po powrocie z pracy, siedziała na zydelku i snuła przedziwne wspominki o hyrnym zbójniku Ondraszku, który świat równał, a o społeczną sprawiedliwość wojował, brał bogatym i rozdawał ubogim”.

Gustaw Morcinek

 

Skoczów -  „pierwsze miasto nad Wisłą od jej źródeł” – jak napisał Jan Długosz w „Dziejach Polski” należy do najstarszych miast Śląska Cieszyńskiego. Leży na pradawnych szlakach: „dyplomatycznym”, prowadzącym z Moraw przez Bramę Morawską pogórzem – łączącym Pragę z Krakowem i drugim o różnie brzmiących nazwach: migracyjnym, bursztynowym, solnym, miedzianym, prowadzącym ze Słowacji przez Przełęcz Jabłonkowską, Cieszyn i dalej na północ, z odgałęzieniem na wschód do Krakowa, Wieliczki i Małopolski.

Dla mieszkańców Śląska Skoczów jest „bramą wjazdową” do Beskidu Śląskiego. Skoczów znajduje się w odległości 12 km od granicy polsko – czeskiej w Cieszynie, 68 km od Katowic, 19 km od Bielska – Białej i 110 km od Krakowa.

Miasto Skoczów położone jest nad rzeką Wisłą, w odległości ok. 25 km na północ od jej źródeł, wypływających spod szczytu Baraniej Góry (1220 m.n.p.m.). Skoczów leży u ujścia do niej rzek: Brennicy (17 km długości), mającej swe źródła powyżej miejscowości Brenna, na stoku Beskidka (790 m.n.p.m.) pod przełęczą Karkoszczonka i Bładnicy, mającej swe źródła pod górą Cis (523 m.n.p.m.), z jej dopływami Radoniem i Żabińcem; w obrębie dwóch regonów fizyczno – geologicznych: Pogórza Śląskiego i górnego piętra Kotliny Oświęcimskiej, na wysokości ok. 300 m.n.p.m.

Ze wzgórz Międzyświecia (348 m.n.p.m.), Kaplicówki (389 m.n.p.m.) i Kępy Wiślickiej (367 m.n.p.m.) roztacza się malowniczy widok na miasto i panoramę Beskidów oraz grupy Szyndzielni i Klimczoka poprzez widoczne szczyty: Błotnego (Błatniej) i wychylające się spoza niego pasmo Skrzycznego, dalej Równicę i Czantorię, a między tymi ostatnimi rozciągającą się panoramę miasta Ustronia z charakterystycznymi budynkami w kształcie piramid.

Miasto Skoczów wraz z okolicznymi sołectwami należy do krainy geograficznej pod nazwą Pogórze Cieszyńskie. Polską część Śląska Cieszyńskiego (Śląsk Cieszyński to teren dawnego Księstwa Cieszyńskiego, ze stolicą w Cieszynie, obejmującego obszar 2283 km˛, które w 1920 r. zostało podzielone na część polską i czechosłowacką, z czego 55,8%, tj. 1274 km˛ stanowi zachodnia – czeska część Śląska Cieszyńskiego (Zaolzie), a 44,2% czyli 1009 km˛ - część wschodnia, należąca do Polski) ograniczają: na zachodzie dolina Olzy i pasmo Czantorii, na wschodzie dolina Białej, na południu dolina Krężelki w bocznym ramieniu górskim Trojaków, a na północy Jezioro Goczałkowickie. Ukształtowanie powierzchni jest zróżnicowane i dość urozmaicone. Obejmuje obszar Beskidu Śląskiego, Pogórza Cieszyńskiego oraz Kotliny Ostrawskiej i Oświęcimskiej.

MUZEUM IM. GUSTAWA MORCINKA W SKOCZOWIE

Muzeum im. Gustawa Morcinka w Skoczowie

Oddział Muzeum Śląska Cieszyńskiego

ul. Fabryczna 5, 43-430 Skoczów

tel. (+48 33) 853 29 13

www.muzeum-cieszyn.ox.pl/skoczow.html

 

Pierwsze muzeum biograficzne Gustawa Morcinka powstało w byłym domu pisarza, który wybudował sobie za honorarium za „WYRĄBANY CHODNIK”. W 1982 zbiory przeniesiono do Muzeum Śląska Cieszyńskiego, mieszczącego się w zabytkowej XVIII-wiecznej kamienicy. Wystawa ukazująca życie i twórczość Morcinka stanowi tylko część ekspozycji, muzeum prezentuje również zbiory ukazujące historię Skoczowa i regionu oraz rzemiosło cechowe Śląska Cieszyńskiego.

Stała ekspozycja literacka obejmuje trzy sale. Pierwsza prezentuje ogólne informacje o pisarzu: portrety pisarza i jego rodziny, fotografie rodzinne, korespondencje, wycinki prasowe, notatki, maszynopisy, afisze, pamiątki ze spotkań z czytelnikami, muzealia związane z pracą nauczycielską i służbą wojskową. Osobny dział ukazuje Morcinka jako miłośnika zwierząt. W drugiej sali odtworzony został gabinet pisarza wyposażony w autentyczne meble i przedmioty osobiste, trzecia natomiast ukazuje związki Morcinka ze Śląskiem i górnictwem. Prezentowane są kolejne wydania i tłumaczenia jego książek, zdjęcia okolic Śląska, wycinki prasowe oraz listy dzieci do pisarza.

Muzeum posiada również księgozbiór Morcinka oraz duży zbiór różnorodnych archiwaliów: fotografii, korespondencji, dokumentów.

Przy muzeum działa Towarzystwo im. Gustawa Morcinka, zajmujące się m.in. organizacją sesji naukowych, obchodów rocznic, konkursów. Samo muzeum organizuje lekcje muzealne oraz projekcje filmów o pisarzu.

GUSTAW MORCINEK I JEGO ONDRASZEK

GUSTAW MORCINEK WŁAŚCIWIE AUGUSTYN MORCINEK (ur. 25 sierpnia 1891 w Karwinie na Śląsku Cieszyńskim (wówczas Austro-Węgry, obecnie w Czechach), w ubogiej rodzinie wozaka Józefa Morcinka. Był najmłodszym z czwórki rodzeństwa i został ochrzczonym imieniem Augustyn, chrztu udzielił ksiądz wikary Józef Körner w kościele parafialnym w Karwinie. Gustaw Morcinek był pisarzem związanym ze Śląskiem, nauczycielem, działaczem publicystycznym i posełm na Sejm PRL I kadencji (1952-1956), jedynym śląskim prozaikiem polskojęzycznym, który w dwudziestoleciu międzywojennym zdobył trwałe miejsce w literaturze polskiej. Początkowo pracował jako górnik, lecz w 1914 r. ukończył nauczycielską szkołę ludową w Białej i począwszy od lat 20. pracował jako nauczyciel w Skoczowie. W czasie wojny aresztowany przebywał kolejno w obozach koncentracyjnych w: Skrochowicach, Sachsenhausen i Dachau. Podczas pobytu w obozach proponowano mu podpisanie volkslisty w zamian za uwolnienie, Morcinek jednak odmówił. Po powrocie na Śląsk w 1946 r. osiedlił się w Katowicach. Mimo że właśnie wówczas dzięki poparciu nowych władz miał pozornie świetne warunki do pracy, to jego najwybitniejsze dzieła powstały przed II wojną światową. Zofia Kossak określiła go wówczas następcą Orkana. Zasłużył sobie na to miano przede wszystkim za sprawą powieści "Wyrąbany chodnik", która jest epicką panoramą dziejów Śląska, oraz kilku nowel z tomu "Serce za tamą" z 1929 r. Stworzył w nich literacki mit górniczej pracy i ta tematyka utorowała mu drogę do podręczników literatury. Gustaw Morcinek zmarł na białaczkę 20 grudnia 1963 w Krakowie i został pochowany na Cmentarzu Komunalnym w Cieszynie.

Życie i twórczość pisarza wspaniale ukazał w pełnometrażowym, fabularyzowanym filmie dokumentalnym Siedem zegarków Gustawa albo Eremita Skoczowski Morcinek reżyser filmowy i folklorysta górnośląski Antoni Halor (film otrzymał I nagrodę Epoki w 1987 roku).

Bardzo ważnym z punktu widzenia turysty przemierzającego SZLAK ZBÓJNIKÓW KARPACKICH jest jego dzieło - powieść historyczna "Ondraszek"(1953 r.). Morcinka możemy potraktować jako pierwszego z pisarzy, któremu bodaj w pełni powiodło się zadanie wprowadzenie wątku Ondraszkowego do literatury ogólnonarodowej.

Tytułowy Ondraszek to postać autentyczna. Ludowy bohater, zbójnik wojujący o sprawiedliwość na ziemi śląsko-morawskiej, przypomina nam doskonale znanego Janosika. Zabiera bogatym, rozdaje ubogim i staje w obronie pańszczyźnianego chłopa. Wydaje się niezwyciężonym herosem.

Śledząc kolejne przygody Ondraszka, poznajemy ówczesne stosunki społeczne, przepaść pomiędzy światem pańskim a światem chłopskim. Ale to nie wszystko. W książce wespół z ludźmi grasują diabły i czarownice, wciągając nas w fascynujący świat chłopskich wierzeń, zabobonów i legend.

Książka pochłania bez reszty i czyta się ją dobrze, pomimo konieczności ciągłego zaglądania do słowniczka, przypisów dolnych i końcowych, wyjaśniających nam staropolskie wyrazy, gwarę morawską i zwroty obce, w które książka wręcz obfituje. Nie brakuje tu ani humoru, ani też powodów do wzruszeń. Styl powieści sprawia, że można całkowicie oderwać się od rzeczywistości, stać się jednym z bandy Ondraszka i przeżywać wraz z nim niesłychane przygody.

CHCESZ WIEDZIEĆ WIĘCEJ?

Kim był Gustaw Morcinek i co miał wspólnego ze zbójnikami?

Kim był zbójnik Ondraszek?

 

Opracowując projekt „Szlak Zbójników Karpackich” skorzystano z blisko 1000 źródeł dotyczących zbójnictwa karpackiego, które znajdują się tutaj. Kliknij!

 

PATRONAT NAD SZLAKIEM ZBÓJNIKÓW KARPACKICH SPRAWUJE

ŁAP-POL (Dystrybutor wędlin tradycyjnych)

oraz

FIRMA JANTOŃ S.A., Sp. K (producent win Zbójeckie Grzane)

 



"Zbójnicki Szlak" został wybrany najlepszym produktem turystycznym w największym projekcie
szkoleniowo-doradczym dla polskiej branży turystycznej. Projektowi patronowali:
do góry
2009-2012 © Zbójnicki Szlak Leszek Młodzianowski






POLECAMY

e-beskidy

Beskidy, noclegi, mapy,
kamery, ogłoszenia, forum

karpackie-zboje

Napady zbójnickie, wesela,
biesiady, kuligi, integracja

ulica-hafciana

Haft komputerowy, naszywki,
odzież reklamowa

apter

Trekking w Alpach, Urlop
w górach, narty w Dolomitach


fundacja

Góralskie prelekcje, zbójnicki questing,
towarzystwo naukowe, zbójnicka biblioteka

karpacki-gazda

Przewodnik beskidzki, pilot wycieczek,
kierownik kolonii, Beskidy, Żywiec



Projekt „SZLAK ZBÓJNIKÓW KARPACKICH” FIRMY ZBÓJNICKI SZLAK LESZEK MŁODZIANOWSKI, a w szczególności prezentowane koncepcje, pomysły i rozwiązania na mocy ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych z dn. 04.02.1994 r. Dz. U. nr 24 poz. 83 stanowią własność autora. Projekt ZBÓJNICKI SZLAK ani żadna z jego części nie może być w żaden sposób kopiowana, powielana, dystrybuowana bez pisemnej zgody autora.


---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

OPRAWĘ FOTO/VIDEO PODCZAS ZBÓJNICKICH IMPREZ INTEGRACYJNYCH SPRAWUJE FIRMA MTUR Media + Turystyka

Zbójnickiszlak.pl Tel - (+48) 609 789 879, E-mail - info@zbojnickiszlak.pl